Katarzyna Lassak „Helios”
Embedded Files
Premiera płyty: Katarzyna Lassak. Korzenie i inspiracje (Roots and Inspirations)
Katarzyna Lassak – znakomita skrzypaczka, absolwentka Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina (2020) w klasie skrzypiec dra hab. Janusza Wawrowskiego, prof. UMFC, pod którego kierunkiem w 2022 roku obroniła pracę doktorską (dyplom z wyróżnieniem). Studiowała również u dr hab. Agaty Szymczewskiej, prof. UMFC. Pochodzi z Zakopanego, z rodziny góralskiej o wielopokoleniowych tradycjach muzycznych. Jest utytułowaną prymistką Muzyki Rodziny Lassaków „Heliosów”.
W 2025 roku ukazała się płyta „Korzenie i Inspiracje” (wydana przez Chopin University Press), która przedstawia zarówno światową premierę fonograficzną II Koncertu skrzypcowego „Góralskiego” Jana Adama Maklakiewicza, który Katarzyna Lassak nagrała jako solistka z Orkiestrą Polskiego Radia w Warszawie pod batutą Pawła Kapuły, jak i nagrania ludowych źródeł koncertu skrzypcowego, czyli tradycyjnych „nut” góralskich w jej wykonaniu jako prymistki wspólnie z rodzinną kapelą góralską – Muzyką Rodziny Lassaków „Heliosów” z Zakopanego. Album zawiera też archiwalne nagrania pradziadka i dziadka artystki, przedstawiające wielopokoleniowe tradycje muzyczne rodziny. Katarzyna Lassak dostała za tę płytę nominację do prestiżowej Nagrody Fryderyk 2026 w kategorii Fonograficzny Debiut Roku – Muzyka Klasyczna.
Z powodzeniem łączy umiejętności klasycznej skrzypaczki i prymistki ludowej kapeli. W salach koncertowych polskich filharmonii prezentuje trzy tzw. „à la góralskie” koncerty skrzypcowe XX wieku (II Koncert skrzypcowy „Góralski” Jana Adama Maklakiewicza, III Koncert skrzypcowy Grażyny Bacewicz, II Koncert skrzypcowy op. 61 Karola Szymanowskiego), poprzedzając je tradycyjnymi „nutami” góralskimi, stanowiącymi źródła inspiracji kompozytorów, wykonywanymi z Muzyką Rodziny Lassaków „Heliosów”.
Występowała jako solistka z orkiestrami symfonicznymi Filharmonii im. Mieczysława Karłowicza w Szczecinie, Filharmonii Pomorskiej im. Ignacego Jana Paderewskiego w Bydgoszczy, Filharmonii Świętokrzyskiej im. Oskara Kolberga w Kielcach, Filharmonii Zielonogórskiej im. Tadeusza Bairda, Filharmonii Gorzowskiej, Polskiej Filharmonii „Sinfonia Baltica” im. Wojciecha Kilara w Słupsku oraz z Orkiestrą Polskiego Radia w Warszawie. Współpracowała z takimi dyrygentami, jak Łukasz Borowicz, Michał Klauza, Paweł Kapuła, Przemysław Fiugajski, Agnieszka Kreiner, Michał Krężlewski i Norbert Twórczyński. Występowała na międzynarodowych festiwalach muzycznych – są wśród nich Festiwal Smyczkowy „Mistrzowie polskiej wiolinistyki”, „Emanacje”, „Gaude Mater”, „Muzyczne Przestrzenie”, „Ogrody Muzyczne”, Festiwal im. Piotra Janowskiego, Festiwal Wojciecha Kilara. Zagrała recitale m.in. w Teatrze Muzycznym ROMA, Muzeum Karola Szymanowskiego w willi „Atma” i w Pałacu Prezydenckim.
Jest laureatką wielu konkursów. W wieku 18 lat wygrała Konkurs Wokalny „Pamiętajmy o Osieckiej”. Tylko w ostatnim czasie zdobyła 10 pierwszych miejsc w konkursach ogólnopolskich i międzynarodowych, w tym: Grand Prix „Sabałowe Gęśle” dla najlepszego instrumentalisty na Międzynarodowym Festiwalu Folkloru Ziem Górskich i Nagrodę honorową „Dziadońcyn Smycek”. Była stypendystką Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. W 2023 r. nadano jej honorowy tytuł Wierchowej Orlicy.
„Katarzyna Lassak to, pochodząca z rodziny góralskiej o wspaniałych tradycjach muzycznych, inteligentna i uzdolniona skrzypaczka. W błyskotliwy sposób łączy swoje tradycje ludowe, umiejętności wiolinistyczne i zdolności wokalne”.
dr hab. Janusz Wawrowski, prof. UMFC
Aktualności:
Nominacja do Fryderyków
Katarzyna Lassak dostała nominację do prestiżowej Nagrody Fryderyki 2026 w kategorii Fonograficzny Debiut Roku - Muzyka Klasyczna!
Za płytę „Korzenie i Inspiracje” nagraną z Orkiestrą Polskiego Radia w Warszawie (*światowa premiera fonograficzna II Koncertu skrzypcowego „Góralskiego” J. Maklakiewicza) pod batutą Pawła Kapuły oraz z Muzyką Rodziny Lassaków „Heliosów” z Zakopanego (tradycyjne „nuty” podhalańskie).
Wydawnictwo: Chopin University Press. Reżyseria dźwięku: Julita Emanuiłow, Agnieszka Szczepańczyk.
Płyta „Katarzyna Lassak. Korzenie i Inspiracje” pojawiła się też w ciekawym plebiscycie publiczności - Wirtualne Gęśle. Towarzyszy on Konkursowi Fonogram Źródeł Polskiego Radia i Festiwalowi Nowa Tradycja. Tutaj głosują słuchacze.
Do 30.04 można oddać głos online na najlepszą Państwa zdaniem płytę oraz najciekawszą okładkę: https://www.gesle.folk.pl/?&akcja=pokaz&rok=2026
NOWOŚĆ:
PREMIERA PŁYTY
KATARZYNA LASSAK. KORZENIE I INSPIRACJE
(ROOTS AND INSPIRATIONS)
Korzenie i inspiracje to niezwykły album, który w oryginalny i wzruszający sposób łączy świat muzyki klasycznej z autentyczną tradycją podhalańską. W centrum nagrania znajduje się II Koncert skrzypcowy „Góralski” Jana Adama Maklakiewicza – dzieło zainspirowane bezpośrednio folklorem Skalnego Podhala, z którym kompozytor zetknął się osobiście w 1952 roku podczas konkursu kapel góralskich w Zakopanem. Prezentowane nagranie jest światową premierą fonograficzną tego koncertu.
Wirtuozowską partię solową wykonuje Katarzyna Lassak – znakomita skrzypaczka wykształcona akademicko, a zarazem prymistka wielopokoleniowej Muzyki Rodziny Lassaków „Heliosów” z Zakopanego. To właśnie jej muzyczna „dwujęzyczność” – umiejętność poruszania się zarówno w świecie muzyki klasycznej, jak i tradycyjnej – nadaje interpretacji koncertu wyjątkową autentyczność i głębię.
Drugą część albumu wypełniają nagrania tradycyjnych „nut” góralskich – od marszów, przez nuty uozwodne, wierchowe, po zbójnickie – wykonywane przez Muzykę Rodziny Lassaków w tradycyjnym czteroosobowym składzie. Unikatowe brzmienia piszczałek, złóbcoków, dzwonków pasterskich oraz archiwalne nagrania dziadka i pradziadka artystki stanowią żywe źródło inspiracji, które odbija się echem w kompozycji Maklakiewicza.
Album nagrany z Orkiestrą Polskiego Radia w Warszawie pod batutą Pawła Kapuły to nie tylko hołd złożony polskiej tradycji ludowej i twórczości Maklakiewicza, lecz także osobista opowieść Katarzyny Lassak o tożsamości, dziedzictwie i muzycznej pasji przekazywanej z pokolenia na pokolenie.
To płyta, która zachwyca autentyzmem, głębią kulturową i artystycznym kunsztem.
~ Chopin University Press
Data wydania płyty: 7 listopada 2025.
Data premiery w serwisach streamingowych: 14 listopada 2025.
Recenzja płyty Robert Morawski, W kulturalny sposób, 2026
Między Podhalem a salą koncertową. O „Korzeniach i inspiracjach” Katarzyny Lassak
Album Korzenie i inspiracje Katarzyny Lassak stanowi przedsięwzięcie o wyraźnie zarysowanym pomyśle: jest próbą twórczego pojednania tradycji podhalańskiej z idiomem muzyki artystycznej pierwszej połowy XX wieku, a zarazem osobistą deklaracją estetyczną skrzypaczki, która swoją tożsamość artystyczną buduje na połączeniu „korzeni” rodzinnych i regionalnych z „inspiracjami” wyniesionymi z akademickiego wykształcenia i praktyki estradowej. Program płyty został pomyślany nie jako prosty zbiór utworów, lecz jako dramaturgicznie spójna opowieść – od formy koncertowej o dużym ciężarze gatunkowym, przez kompozycje kameralne i stylizacje, po żywą, źródłową muzykę kapeli Lassaków „Heliosów”.
II Koncert skrzypcowy Jana Adama Maklakiewicza – centrum dramaturgiczne
Trzon albumu stanowi II Koncert skrzypcowy Jana Adama Maklakiewicza – utwór niesłusznie marginalizowany w recepcji polskiej literatury skrzypcowej. Lassak wydobywa z tej partytury jej podwójny idiom: z jednej strony zakorzenienie w neoklasycyzującym porządku formalnym, z drugiej – subtelne nawiązania do polskiej melodyki ludowej, przefiltrowanej przez język muzyczny kompozytora.
Interpretacja solistki akcentuje śpiewność tematu głównego części pierwszej, prowadzonego szeroką, nasyconą frazą, o wyraźnie modelowanej dynamice wewnętrznej. Lassak unika efekciarskiej wirtuozerii; figuracje pasażowe buduje z klarownością artykulacyjną i dbałością o równowagę między rejestrami. W kadencjach słychać jej dojrzałość techniczną – dźwięk pozostaje skupiony, nie traci nośności nawet w wysokich pozycjach.
Część wolna ujawnia szczególne predyspozycje skrzypaczki do prowadzenia linii kantylenowej. Długie łuki frazowe, subtelne vibrato o kontrolowanej amplitudzie oraz oszczędne, lecz znaczące rubata nadają tej części charakter intymnej medytacji. W finale natomiast Lassak wydobywa taneczny nerw partytury, podkreślając rytmiczną sprężystość i lekkość motywiki, nie tracąc przy tym elegancji stylu.
Z perspektywy muzykologicznej istotne jest, że wykonanie nie traktuje koncertu Maklakiewicza jako egzotycznej ciekawostki repertuarowej, lecz jako pełnoprawne ogniwo polskiej tradycji koncertowej. Lassak – absolwentka akademii muzycznej, laureatka konkursów i pedagożka – wnosi do tej interpretacji zarówno warsztatową dyscyplinę, jak i wyczucie idiomu narodowego.
Kapela Lassaków „Heliosi” – źródło i żywioł
Szczególne miejsce w programie albumu zajmują nagrania kapeli Lassaków „Heliosów” – rodzinnego zespołu, który od pokoleń pielęgnuje podhalańską tradycję wykonawczą. Włączenie tych utworów do albumu nie ma charakteru dodatku folklorystycznego; stanowi raczej klucz interpretacyjny do całości.
Kapela prezentuje repertuar w jego pierwotnej, użytkowej postaci – z charakterystyczną, surową artykulacją, ostrzejszym atakiem smyczka, specyficzną intonacją wynikającą z lokalnej praktyki oraz wyraźnie zaznaczoną funkcją rytmiczną basów. W zestawieniu z koncertem Maklakiewicza słuchacz może prześledzić drogę, jaką motywy i idiomy ludowe przebyły, wchodząc w obręb muzyki artystycznej.
Lassak – występując tu jako jedna z członkiń rodzinnej formacji – pokazuje inne oblicze swojej muzykalności. Rezygnuje z „akademickiej” homogenizacji brzmienia na rzecz większej ekspresyjnej bezpośredniości. Ornamenty wykonywane są swobodniej, z większą improwizacyjną lekkością; rytm bywa minimalnie „ciągnięty” lub „popychany”, zgodnie z praktyką wykonawczą regionu. To nie rekonstrukcja folkloru, lecz jego żywa kontynuacja.
Walory fonograficzne i redakcyjne
Na uwagę zasługuje staranna redakcja bookletu, który nie tylko przedstawia koncepcję programu, ale też osadza go w szerszym kontekście historycznym i rodzinnym. Teksty mają charakter refleksyjny, unikają publicystycznej emfazy, a jednocześnie wprowadzają słuchacza w ideę projektu.
Realizacja dźwiękowa zachowuje równowagę między klarownością a naturalnością brzmienia. Skrzypce brzmią selektywnie, z odpowiednią ilością powietrza wokół dźwięku, co pozwala docenić niuanse artykulacyjne. W nagraniach kapeli udało się uchwycić energię wspólnego muzykowania bez nadmiernej studyjnej sterylizacji.
Podsumowanie
Korzenie i inspiracje to album przemyślany zarówno pod względem repertuarowym, jak i ideowym. Katarzyna Lassak proponuje narrację, w której muzyka artystyczna i ludowa nie stoją wobec siebie w opozycji, lecz tworzą kontinuum. II Koncert skrzypcowy Maklakiewicza zyskuje w tym kontekście nowe światło – jako ogniwo łączące tradycję z nowoczesnością. Utwory uzupełniające pogłębiają tę perspektywę, a obecność kapeli Lassaków „Heliosów” nadaje projektowi wymiar autentycznego świadectwa.
W efekcie otrzymujemy płytę, która nie jest jedynie dokumentem wykonawczym, lecz także głosem w dyskusji o miejscu folkloru w kulturze wysokiej. Lassak przekonuje, że „korzenie” nie są balastem, lecz źródłem twórczej energii – a „inspiracje” nie oznaczają zerwania z tradycją, lecz jej świadome przetworzenie.
Katarzyna Lassak o nowym, debiutanckim albumie w Radiowej Dwójce (audycja „Źródła”). Cała audycja dostępna do odsłuchania na stronie:
https://www.polskieradio.pl/8/478/Artykul/3614600,korzenie-i-inspiracje-katarzyny-lassak
Rozmowa o płycie - Radio Kraków (audycja „Pejzaże regionalne”):
https://www.radiokrakow.pl/audycje/pejzaze-regionalne-audycja-z-dn-2311-2025-r/
26 kwietnia 2026 | 17:00 | Warszawa | Uniwersytet Muzyczny Fryderyka Chopina | sala koncertowa | Międzynarodowy Dzień Tańca
Katarzyna Lassak – skrzypce
Agata Kłudczyńska – fortepian
Taniec z „Harnasiów” Karola Szymanowskiego (arr. Paweł Kochański)
25 czerwca 2026 | 18:00 | Zakopane | Muzeum Karola Szymanowskiego w willi „Atma”
Katarzyna Lassak – skrzypce
Anna Lassak – sopran
Joanna Maklakiewicz – fortepian
W programie: kompozycje Karola Szymanowskiego, muzyka polskich kompozytorów i nie tylko
14 sierpnia 2026 | Toruń | Centrum Kulturalno-Kongresowe Jordanki | Międzynarodowy Festiwal Nova Muzyka i Architektura
Katarzyna Lassak – skrzypce
Adam Banaszak – dyrygent
Toruńska Orkiestra Symfoniczna
🎵 🎶 Jan Adam Maklakiewicz: II Koncert skrzypcowy „Góralski”
* * *
Muzyka Rodziny Lassaków „Heliosów” z Zakopanego
🎵 🎶 Tradycyjna muzyka góralska
Relacje:
6 lutego 2026 | Bydgoszcz | Filharmonia Pomorska im. Ignacego Jana Paderewskiego
Katarzyna Lassak – skrzypce
Łukasz Borowicz – dyrygent
Orkiestra Symfoniczna Filharmonii Pomorskiej
Grażyna Bacewicz – III Koncert skrzypcowy
Relacja z koncertu 23.02.2024 w Filharmonii im. Mieczysława Karłowicza w Szczecinie
RADIO SZCZECIN: https://radioszczecin.pl/172,9379,rodzina-lassakow-heliosow-i-orkiestra-pod-batuta
Rodzina Lassaków „Heliosów” z Zakopanego i Maestro Łukasz Borowicz
Katarzyna Lassak – skrzypce
Łukasz Borowicz – dyrygent
Orkiestra Symfoniczna Filharmonii w Szczecinie
Program.pdfRelacja z koncertu w Filharmonii Pomorskiej im. I. J. Paderewskiego w Bydgoszczy (5 listopada 2023)
Katarzyna Lassak była gościem audycji „Źródła” w Radiowej Dwójce. Cała audycja dostępna do odsłuchania na stronie:
Katarzyna Lassak odebrała doktorat z wyróżnieniem na Uniwersytecie Muzycznym Fryderyka Chopina w Warszawie.
22 lutego 2023, Święto Uczelni
fot. Mateusz Żaboklicki
Relacja z koncertu „Inspiracje kompozytorów folklorem góralskim”. Zakopane, 27 sierpnia 2022 r.
Wykonawcy:
Katarzyna Lassak – skrzypce
Michał Klauza – dyrygent
Orkiestra Polskiego Radia w Warszawie
Muzyka Rodziny Lassaków „Heliosów” z Zakopanego
Recenzje w czasopiśmie „Ruch Muzyczny”
Recenzja w „Ruchu Muzycznym” z koncertu finałowego 30. Festiwalu Smyczkowego „Mistrzowie polskiej wiolinistyki” w Filharmonii Zielonogórskiej im. Tadeusza Bairda (19.11.2021).
[…] Kolejny był neoklasyczny i ludowo nacechowany II Koncert „Góralski” Jana Adama Maklakiewicza. To dzieło z roku 1952 roku, wykonywane sporadycznie, zostało przywrócone publiczności za sprawą młodej skrzypaczki Katarzyny Lassak (absolwentki UMFC), rodowitej góralki z Zakopanego. Na początek wykonała wraz z siostrą i koncertmistrzem FZ nutę ozwodną zakopiańską, co było świetnym wprowadzeniem do kompozycji Maklakiewicza, w której owa nuta jest cytowana i twórczo opracowana. Koncert doczekał się swego idealnego wykonawcy – skrzypaczki rozumiejącej muzykę źródeł oraz jej artystyczne przekomponowania. Należy się spodziewać, że utwór zyska nowe życie koncertowe.
– Barbara Literska
Recenzja w „Ruchu Muzycznym” z koncertu finałwowego Festiwalu „Świętokrzyskie Dni Muzyki” w Filharmonii w Kielcach (23-24.11.2023).
Piękne, mądre i fascynujące
Idea prezentowania polskich kompozycji, nigdy wcześniej w Kielcach niewykonywanych, po raz 31 doczekała się realizacji. Taka misja przyświeca Świętokrzyskim Dniom Muzyki.
[...] W prawdziwie wielkim stylu utrzymany był także finałowy koncert symfoniczny.
Kolejny punkt programu stanowił II Koncert skrzypcowy „Góralski” Jana Adama Maklakiewicza. Dzieło pochodzi z 1952 roku i utrzymane jest w stylistyce neoklasycznej z bardzo wyraźnymi nawiązaniami do folkloru góralskiego, operuje językiem tonalno-modalnym. Kompozytor już na samym początku cytuje nutę ozwodną zakopiańską, którą następnie poddaje pracy motywicznej. To kawał porządnej symfoniki, z ciekawymi harmoniami i wyraźnym naciskiem na metrorytmikę. Dominuje w nim taneczność, choć kompozytor nie unika też bardziej nastrojowych i refleksyjnych melodii (pierwszy temat drugiej części, środkowy temat finału). Koncert był utworem w zasadzie zapomnianym do czasu, gdy zainteresowała się nim Katarzyna Lassak – młoda skrzypaczka, Góralka, która uczyniła go tematem swoich prac dyplomowych oraz włączyła do repertuaru, a także dokonała nagrania płytowego. Już sama powierzchowność artystki pozwoliła przypuszczać, że będziemy mieli do czynienia z wykonaniem autentycznym. Lassak zaprezentowała się w stroju tradycyjnym i... w towarzystwie rodziców: Haliny Maciata-Lassak i Tomasza Lassaka oraz siostry Anny Lassak. Czworo muzykantów wykonało oryginalną ozwodną zakopiańską, co stanowiło doskonałe preludium do Koncertu.
Jak w interpretacji skrzypaczki zabrzmiało dzieło Maklakiewicza? Przede wszystkim prawdziwie.
Artystka z pełną świadomością ukazywała obecne w kompozycji nawiązania do ludowości, grała z ogromnym zaangażowaniem. Nie obyło się bez bisów – na estradzie znów pojawiła się rodzina z Zakopanego. Grający na tradycyjnych instrumentach podhalańskich muzycy, byli też bohaterami poprzedniego wieczoru.
– Łukasz Kaczmarek
Projekt
Katarzyna Lassak zrealizowała projekt, pt.: Echa Tatr: Skrzypcowym szlakiem Karłowicza (w 150. rocznicę urodzin kompozytora). Koncert skrzypcowy i jego „życie koncertowe” w Zakopanem.
Projekt ma na celu promocję twórczości Mieczysława Karłowicza i jego Koncertu skrzypcowego wśród szerszej publiczności, poprzez nagranie i udostępnienie online filmu na ten temat. W filmie skrzypaczka, Zakopianka – Katarzyna Lassak: przybliżyła w prelekcji postać Karłowicza, odwiedzając symboliczne miejsca w Zakopanem i w Tatrach, wiążące się z nim; nagrała fragmenty partii skrzypcowej Koncertu w swoim wykonaniu; zarejestrowała rozmowy z wirtuozami, którzy ten utwór wykonywali, nagrywali, ze szczególnym skupieniem na wykonaniach tego dzieła w Zakopanem.
Google Sites
Report abuse